Afstudeerkringen Sociocratie

Samenwerkend leren in Afstudeerkringen

Wilt u binnen uw onderwijsinstelling de kwaliteit en de efficiëntie van de afstudeerbegeleiding verbeteren?

Afstudeerkringen hebben hun nut in de praktijk bewezen, onder meer bij de universiteit van Maastricht en de Haagse Hogeschool. De kringen bestaan uit één of meerdere docent-begeleiders en vijf tot  vijftien studenten. Docent en studenten delen de verantwoordelijkheid voor de begeleiding van de (mede)studenten bij hun afstuderen. Hierdoor leren studenten niet alleen van de begeleider, maar ook van elkaar. Het resultaat: studenten schrijven betere scripties en begeleiders besteden hun tijd efficiënter.

Normaal gesproken schrijf je maar één scriptie. In deze kring schrijf je één scriptie, maar leer je alsof je er wel tien maakt.’

Wij helpen universiteiten en hogescholen bij het opzetten van afstudeerkringen en het trainen van begeleiders en studenten. Deze hulp omvat onder meer:

  • Begeleiding van een interne projectgroep bij het opzetten van een pilot.
  • Introductietraining en intervisie voor de docent-begeleiders die in de kringen gaan werken.
  • Introductietraining voor deelnemende studenten.

Wat is een afstudeerkring?

Een afstudeerkring bestaat uit één of meerdere docent-begeleiders en 5 tot 15 studenten in de afstudeerfase van hun studie. Studenten komen in de kring voor het ontvangen van begeleiding bij hun afstudeerproject en treden daarnaast – samen met de docent – op als medebegeleider van de andere studenten. Docent en studenten nemen gezamenlijk de verantwoordelijkheid voor de begeleiding en beoordeling van de scripties van de student-leden.

Wat levert zo’n kring op?

Werken in een afstudeerkring vergroot de kwaliteit en de efficiëntie van de afstudeerbegeleiding.

De docent-begeleiders ervaren schaalvoordelen: ze kunnen de begeleidingsgesprekken concentreren op één moment met de kring in plaats van individuele gesprekken te voeren met elke student.

De studenten op hun beurt zijn gemotiveerder en meer betrokken. Ze leren meer, doordat de kring de uitwisseling van kennis en ervaring tussen de afstudeerders stimuleert. Dit alles komt de kwaliteit van de scripties ten goede.

Bovendien past het werken in afstudeerkringen goed bij ontwikkelingen in het hoger onderwijs die meer nadruk leggen op zelforganisatie, ondernemerschap, eigen verantwoordelijkheid en medezeggenschap.

Hoe ziet de praktijk eruit?

Elke twee tot drie weken is er een bijeenkomst. Het bespreken van de onderzoeksplannen en -rapporten staat dan centraal. De student heeft twee rollen: hij is afstudeerder en medebegeleider. Hij krijgt begeleiding bij zijn eigen afstuderen, en geeft die aan zijn collega-studenten. Hij beslist ook mee over de beoordeling van zijn medestudenten.

Bij het samenwerken in de kring worden sociocratische principes gebruikt. Besluitvorming vindt plaats op basis van consent. Iedere bijeenkomst van de afstudeerkring verloopt volgens een zelfde structuur. Dit bevordert een efficiënt en overzichtelijk verloop van de bijeenkomst. Studenten zijn zelf gespreksleider en secretaris.

Kunnen studenten wel begeleiden en beoordelen?

Jazeker. In een leeromgeving die dat faciliteert kunnen studenten het werk van hun collega’s op een kritische en constructieve wijze reviewen en elkaar waardevolle feedback geven. Het voorbeeldgedrag van de docent-begeleider is hier overigens doorslaggevend.

Het medebepalen van de beoordeling, die volgens een vaste procedure verloopt, vinden studenten enorm motiverend. In hun beoordelingen zijn ze over het algemeen eerlijk en constructief. Besluitvorming op basis van consent staat garant voor correctie, mocht dit niet zo zijn.

Geeft een docent de beoordeling uit handen?

Nee. In de afstudeerkring krijgt hij als het ware hulp bij de beoordeling – van de studenten. Aan een beoordeling waar hij het niet mee eens is, geeft hij geen consent. Voor de buitenwacht blijft de docent de eindverantwoordelijke begeleider en beoordelaar. Formeel delegeert hij zijn bevoegdheid om scripties te begeleiden en te beoordelen aan de kring waar hij deel van uitmaakt. Kwaliteit van de beoordeling is geborgd door een externe beoordelaar.

Meer weten?

Vul het contactformulier in voor meer informatie of voor een vrijblijvend gesprek of neem direct contact op met:
Rob van der Eyden, Focusgroep Hoger Onderwijs Sociocratisch Centrum – The Sociocracy Group
06-21157634 / 010-4523289
 rvandereyden@sociocratie.nl