VSV werd vereniging

’We zijn nu een serieuze gesprekspartner’

Eind vorige maand had Simone Vankan-Buitelaar een feestje met haar collega’s. Toen vierde vsv Alliant uit Utrecht dat de nieuwe statuten waren getekend. Gebruik van sociocratie is daar in vastgelegd. ‘We zijn nu als organisatie een serieuze gesprekspartner.’

Het verankeren van sociocratie in je organisatie geeft je de garantie dat je gelijkwaardig blijft optrekken met elkaar. Dat schept meer vertrouwen als je in een keten werkt met grote en kleine partijen. Dat kunnen een groot ziekenhuis zijn en een zelfstandig werkende verloskundige, en alles wat daartussen zit. Met sociocratie kun je regelen dat je allemaal even belangrijk bent.

De vraag hoe je constructief samenwerkt speelt natuurlijk overal. In de geboortezorg is hij extra actueel. Van de minister van Volksgezondheid moeten kraamzorg, verloskundige zorg en ziekenhuis met elkaar samenwerken, om de geboortezorg te verbeteren. Daartoe zijn overal in het land vsv’s ontstaan, zo ook Alliant.

Eind vorige maand vierden Vankan-Buitelaar en haar collega’s dus een feestje. Alliant is nu een vereniging. Een speciale vereniging bovendien, want de eerste in Nederland met statuten die het gebruik van de sociocratische kringorganisatiemethode (SKM) vastleggen.


Waarom die statuten überhaupt?

Vankan-Buitelaar: ‘Wij wilden graag een formele organisatie worden. Zo kunnen we onze duurzame samenwerking verder ontwikkelen. We investeren daar tijd, menskracht en geld in. Bovendien zijn we nu een serieuze gesprekspartner voor zorgverzekeraars.’ Veel vsv’s in Nederland zijn nog steeds informele organisaties. Alliant bestaat al sinds 2009, de partners werken dus al een tijd samen. Heel daadkrachtig was het vsv in zijn beginperiode nog niet. Gaandeweg zijn we als vsv steeds meer aandacht gaan besteden aan het bouwen van onze organisatie.’


Waarom is sociocratie vastgelegd in jullie statuten?

‘Om de gelijkwaardigheid in het vsv te regelen. Want de organisaties in een vsv zijn heel verschillend. Ze variëren van grote, sterke ziekenhuizen, met grote budgetten en afdelingen bedrijfsvoering, tot eenpersoons verloskundige praktijken. Vanwege die verschillen wilden vooral de kraamzorgorganisaties heel graag werken met sociocratie. Zij hadden bij andere vsv’s gezien dat je dan gelijkwaardig blijft, hoe groot of klein je ook bent.’

‘Iedereen in het vsv vond het een goed idee om met sociocratie te gaan werken. Want het moet niet zo zijn dat een grote partij over andere kan stemmen die met minder mensen aan tafel zitten. Dan wint het ziekenhuis altijd. Als je praat over de inhoud van de zorg, is beslissen met meerderheid van stemmen niet de oplossing. Dan kun je een partij buitenspel zetten. Werken met veto’s brengt je dan ook niet verder. Sociocratie wel.’


Goed, sociocratische statuten dus. Niet elke jurist kan die maken.

Simone Vankan-Buitelaar: ‘Juristen uit het gezondheidsveld hadden een opzet gemaakt voor verenigingsstatuten. Maar ze zijn niet bekend met sociocratie. Daarom hebben we Jayne Slot gevraagd ernaar te kijken. Zij is jurist én partner van het Sociocratisch Centrum, ze heeft dus verstand van beide vakgebieden. Zij heeft onze statuten aangepast.’


Hoe zit dat, Jayne?

Jayne Slot: ‘Als vereniging moet je je aan een paar wettelijke regels houden. Je moet een bestuur en een algemene ledenvergadering (of een ledenraad) hebben, en die moeten los van elkaar opereren.

Dat wringt met de sociocratische kringstructuur, die Alliant ook heeft. Want daar zijn die twee als het ware samengevoegd, en ze beslissen samen met consent in de besluitvormende kring (BVK). Het bestuur bereidt wel beleidsvoorstellen voor, maar beslissen over beleid gebeurt in de BVK. Dan heb je dus geen los van elkaar opererende organen meer.

De oplossing die ik bedacht: een ‘commissie van wijzen’. Die kan het vsv samenstellen mocht de BVK er niet uit komen. Die commissie kan dan een bindende beslissing nemen. Je roept de hiërarchie als het ware op als je hem nodig hebt. Maar als alles goed loopt, kan de BVK het gewoon alleen af.’


Alliant is de eerste sociocratische vereniging.

Simone Vankan-Buitelaar: ‘Ja. Al leek een coöperatie ons aanvankelijk ook wel wat. Dan ga je met zijn allen op in één organisatie, en kun je een integraal zorgtarief declareren. Maar opgaan in één organisatie, dat was nog een brug te ver voor de kraamzorg. Toen kwamen we uit op een vereniging. Volgens het Sociocratisch Centrum was dit niet gebruikelijk. Toen zeiden wij: “Nou, dan worden wij de eerste sociocratische vereniging in Nederland.”’


En nu, Simone?

Simone Vankan-Buitelaar: ‘Een vereniging is niet iets vrijblijvends. Je bent lid, en leden mogen wat verwachten van elkaar. Je móet projecten met elkaar aangaan, investeren in je organisatie. We zijn blij met deze stap.’ Vandaar dat feestje.

Wil je ook je sociocratische manier van werken vastleggen, of de mogelijkheden verkennen voor een sociocratische vereniging, coöperatie, stichting of een andere organisatievorm? Bel Jayne Slot,
06-54355468. Mailen kan ook.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*